{"id":10527,"date":"2020-07-29T10:35:21","date_gmt":"2020-07-29T07:35:21","guid":{"rendered":"http:\/\/yenader.org\/?page_id=10527"},"modified":"2020-08-18T11:23:09","modified_gmt":"2020-08-18T08:23:09","slug":"cevre-ekoloji","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/yenader.org\/tr_tr\/cevre-ekoloji\/","title":{"rendered":"\u00c7evre Ve Ekoloji"},"content":{"rendered":"<p>[vc_row][vc_column][vc_column_text]<\/p>\n<h2>\u00c7evre ve Ekoloji Nedir?<\/h2>\n<p style=\"text-align: justify; line-height: 150%;\">\u00c7evre, yerk\u00fcredeki t\u00fcm organizmalar\u0131n geli\u015fimini ve ya\u015fam\u0131n\u0131 etkileyen b\u00fct\u00fcn ko\u015fullar\u0131n ve etkilerin toplam\u0131n\u0131 ifade etmektedir. Ekoloji ise, canl\u0131 organizmalar ve bunlar\u0131n fiziksel \u00e7evreleri aras\u0131ndaki etkile\u015fimleri ile ilgilenen bir bilim dal\u0131d\u0131r. Her ikisi de birbiri ile yak\u0131ndan ili\u015fkilidir ve s\u00fcrekli etkile\u015fime sahiptir. K\u0131saca ortamdaki herhangi bir de\u011fi\u015fiklik canl\u0131 organizmalar \u00fczerinde etkili olabilir ve bunun tersi de ge\u00e7erlidir.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" src=\"http:\/\/yenader.org\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/guillaume-de-germain-6Xw9wMJyHus-unsplash-1024x684.jpg\" sizes=\"(max-width: 847px) 100vw, 847px\" srcset=\"https:\/\/yenader.org\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/guillaume-de-germain-6Xw9wMJyHus-unsplash-1024x684.jpg 1024w, https:\/\/yenader.org\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/guillaume-de-germain-6Xw9wMJyHus-unsplash-300x200.jpg 300w, https:\/\/yenader.org\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/guillaume-de-germain-6Xw9wMJyHus-unsplash-768x513.jpg 768w, https:\/\/yenader.org\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/guillaume-de-germain-6Xw9wMJyHus-unsplash-1536x1025.jpg 1536w, https:\/\/yenader.org\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/guillaume-de-germain-6Xw9wMJyHus-unsplash-2048x1367.jpg 2048w, https:\/\/yenader.org\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/guillaume-de-germain-6Xw9wMJyHus-unsplash-770x514.jpg 770w\" alt=\"\" width=\"847\" height=\"566\" data-id=\"10531\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: justify; line-height: 150%;\">\u00c7evre, bir<br \/>\ninsan\u0131n, hayvan\u0131n veya bitkinin ya\u015fam\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc veya faaliyetlerini s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc<br \/>\n\u00e7evre veya ko\u015fullar olarak tan\u0131mlanmaktad\u0131r. \u00c7evre kavram\u0131, fiziksel ve<br \/>\nbiyolojik d\u00fcnyan\u0131n t\u00fcm unsurlar\u0131n\u0131 ve aralar\u0131ndaki etkile\u015fimleri ifade eder.<br \/>\n\u0130nsan\u0131n ya\u015fam\u0131 \u00e7evreye ba\u011fl\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in, \u00e7evre insan ya\u015fam d\u00f6ng\u00fcs\u00fcnde \u00f6nemli<br \/>\nbir rol oynamaktad\u0131r. K\u0131saca \u00e7evre, insan\u0131 belli bir zaman ve mekanda<br \/>\n\u00e7evreleyen genel ko\u015fullar\u0131n t\u00fcm\u00fcd\u00fcr. \u00c7evre, bir organizman\u0131n hayatta kalmas\u0131<br \/>\nveya ya\u015fam s\u00fcrecini s\u00fcrd\u00fcrmesi gereken ko\u015fullar\u0131n toplam\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify; line-height: 150%;\">Yery\u00fcz\u00fcnde ilk canl\u0131n\u0131n ya\u015famaya ba\u015flamas\u0131 ile<br \/>\nvar olan ya\u015fam ortamlar\u0131 kimi zaman olduk\u00e7a k\u00fc\u00e7\u00fck bir alan\u0131 kimi zaman k\u0131talar\u0131<br \/>\nkapsamaktad\u0131r. Birbirinden olduk\u00e7a farkl\u0131 g\u00f6r\u00fclen ya\u015fam ortamlar\u0131<br \/>\nekosistemlerdir. Belirli bir alanda, herbivor, karnivor ve omnivorlardan olu\u015fan<br \/>\nbile\u015fenlerin yer ald\u0131\u011f\u0131, enerji ak\u0131\u015f\u0131 ve besin d\u00f6ng\u00fcs\u00fcn\u00fcn kendine \u00f6zg\u00fc kimyasal<br \/>\nve fiziksel \u00f6zelliklere sahip oldu\u011fu ortamlard\u0131r. Ekosistemler canl\u0131 ve canl\u0131<br \/>\nolmayan fakt\u00f6rler ile kusursuz bir uyum sonucu olu\u015fmaktad\u0131r. Herhangi bir denge<br \/>\nbozulmas\u0131nda sistem i\u015flevselli\u011fini yitirmektedir. Ya\u015famsal faaliyetlerini<br \/>\ns\u00fcrd\u00fcren organizmalar biyotik fakt\u00f6rler olarak adland\u0131r\u0131lmakta ve besin zinciri<br \/>\npiramidinde yer alan canl\u0131 fakt\u00f6rleri i\u00e7ermektedir. Ya\u015famsal faaliyetlerin<br \/>\nger\u00e7ekle\u015fti\u011fi \u00e7evre ise abiyotik fakt\u00f6rler ad\u0131n\u0131 almakta ve r\u00fczgar, nem, \u0131s\u0131,<br \/>\n\u0131\u015f\u0131k, hava, su vb. cans\u0131z fakt\u00f6rleri kapsamaktad\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify; line-height: 150%;\">Ayr\u0131ca yeralt\u0131 kaynaklar\u0131, madenler, g\u00f6l, okyanus, toprak, atmosfer, iklim vb. \u00f6geleri i\u00e7eren cans\u0131z varl\u0131klar olarak, bitkiler, mikroorganizmalar, hayvanlar ve insanlar canl\u0131 varl\u0131klar olarak adland\u0131r\u0131lmaktad\u0131r. Bu iki \u00f6genin birbirleri ve kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 etkile\u015fimleri biyolojik, fiziksel ve kimyasal olmaktad\u0131r. Beslenme, fiziki mekan elde etme, oksijen temin edebilme vb. etkile\u015fimler do\u011fal \u015fartlarda ger\u00e7ekle\u015fti\u011finde ekolojik bir dengeden s\u00f6z edilmektedir. Bu \u00f6zellik ekosistemin do\u011fal sistematik bir mekanizma olmas\u0131ndan kaynaklanmaktad\u0131r. Her bir t\u00fcr\u00fcn ekolojik bir ni\u015fe sahip olmas\u0131 denge halinin bir nedenidir. G\u00fcn\u00fcm\u00fcze de\u011fin denge halini koruyan ekosistem d\u0131\u015far\u0131dan m\u00fcdahalelere maruz kalmas\u0131 nedeniyle bozulmaya u\u011framaktad\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify; line-height: 150%;\">Ekolojik denge zincirinde yer alan \u00f6nemli bir halka olan insano\u011flu, dengeyi bozacak nitelikte hareket etmektedir. Bilim ve teknolojide ya\u015fanan geli\u015fimler, end\u00fcstrilerde kullan\u0131lan fosil yak\u0131tlar, do\u011fal kaynaklar\u0131n t\u00fckenme s\u0131n\u0131r\u0131na gelmesi, h\u0131zla artan n\u00fcfus ve a\u015f\u0131r\u0131 t\u00fcketim gibi ekosistemleri negatif etkilenmesine yol a\u00e7an uygulamalar ger\u00e7ekle\u015ftirmektedir. Ya\u015fam alan\u0131n\u0131 artt\u0131rmak i\u00e7in do\u011fal bitki \u00f6rt\u00fcs\u00fcne m\u00fcdahale etmektedir. Artan t\u00fcketim ihtiyac\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lamak i\u00e7in t\u00fckenebilir kaynaklar\u0131 kullanmakta ve yok olmalar\u0131na zemin haz\u0131rlamaktad\u0131r. Ayr\u0131ca \u00fcretim prosesinde ve takribinde bir\u00e7ok kimyasal maddeyi su ve topra\u011fa de\u015farj etmekte veya atmosfere sal\u0131nan zararl\u0131 gazlar ile havay\u0131 kirletmektedir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify; line-height: 150%;\">Ger\u00e7ekle\u015ftirilen bu durumlar sonucunda \u00e7evre kirlili\u011fi artmakta, ya\u015fama ko\u015fullar\u0131 a\u011f\u0131rla\u015fmakta, canl\u0131 sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 negatif etkilenmektedir. Ya\u015fanan bu durumun d\u00fczeltilmesi ekoloji bilimini ve \u00f6nemini kavramaktan ge\u00e7mektedir.<\/p>\n<p><b>Ekolojiyi Korumak Ad\u0131na Neler Yapabiliriz?<\/b><\/p>\n<p style=\"text-align: justify; line-height: 150%;\">Bireysel \u00f6l\u00e7ekte ele al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 zaman insanlar\u0131n do\u011fay\u0131 koruyucu yapabilecekleri s\u0131n\u0131rl\u0131 olabilir ama kitlesel d\u00fczeyde b\u00fcy\u00fck farklara neden olabilecek \u00f6nlemler al\u0131nabilir. Bu \u00f6nlemlerden baz\u0131lar\u0131 \u015funlard\u0131r;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify; text-indent: -18.0pt; line-height: 150%; mso-list: l0 level1 lfo1;\"><!-- [if !supportLists]-->\u00b7\u00a0 \u00a0\u00a0At\u0131klar\u0131n bir\u00e7o\u011fu geri d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcmden ge\u00e7erek tekrar kullan\u0131labilmektedir. Bunun i\u00e7in at\u0131klar\u0131n cam, plastik, metal ve pil at\u0131klar\u0131 \u015feklinde ayr\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 gereklidir. At\u0131lmadan \u00f6nce ayr\u0131\u015ft\u0131r\u0131lan at\u0131klardan tekrar yararlan\u0131labilmekte ve olumsuz etkilere neden olma oranlar\u0131 olduk\u00e7a d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclebilmektedir. At\u0131klar\u0131n bertaraf\u0131 \u00f6nemsenmelidir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify; text-indent: -18.0pt; line-height: 150%; mso-list: l0 level1 lfo1;\"><!-- [if !supportLists]-->\u00b7\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <!--[endif]-->Sanayi alan\u0131nda atmosfere sal\u0131nan gazlar\u0131n kontrol edilebilmesi \u00f6nemlidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc kontrols\u00fcz olarak sal\u0131nan gazlar hem hava kirlili\u011fi olu\u015fturmakta hem de baz\u0131 \u00e7evre felaketlerine uygun ortam haz\u0131rlayabilmektedir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify; text-indent: -18.0pt; line-height: 150%; mso-list: l0 level1 lfo1;\"><!-- [if !supportLists]-->\u00b7\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <!--[endif]-->Yap\u0131la\u015fmada plans\u0131zl\u0131k en \u00f6nemli etkilerden biridir. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u00e7arp\u0131k yap\u0131la\u015fma beraberinde bir\u00e7ok \u00e7evresel olumsuzluk getirmektedir. Temiz su kaynaklar\u0131n\u0131n kirletilmesi bu olumsuz etkilerden biridir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify; text-indent: -18.0pt; line-height: 150%; mso-list: l0 level1 lfo1;\"><!-- [if !supportLists]-->\u00b7\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <!--[endif]-->Yenilenebilir enerji kaynaklar\u0131ndan yararlanma oran\u0131 en \u00fcst d\u00fczeye \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131 gereklidir. Yenilenemeyen enerji kaynaklar\u0131 do\u011fal kaynaklar\u0131n bo\u015fa kullan\u0131lmas\u0131 anlam\u0131na gelir. Bir yandan enerji elde ederken di\u011fer yandan ya\u015fanacak kirlili\u011fi gidermeye \u00e7al\u0131\u015fmak ve bunun i\u00e7in enerji harcanmas\u0131 s\u00f6z konusudur.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify; line-height: 150%;\">[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row]<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>[vc_row][vc_column][vc_column_text] \u00c7evre ve Ekoloji Nedir? \u00c7evre, yerk\u00fcredeki t\u00fcm organizmalar\u0131n geli\u015fimini ve ya\u015fam\u0131n\u0131 etkileyen b\u00fct\u00fcn ko\u015fullar\u0131n ve etkilerin toplam\u0131n\u0131 ifade etmektedir. Ekoloji ise, canl\u0131 organizmalar ve bunlar\u0131n fiziksel \u00e7evreleri aras\u0131ndaki etkile\u015fimleri ile ilgilenen bir bilim dal\u0131d\u0131r. Her ikisi de birbiri ile yak\u0131ndan ili\u015fkilidir ve s\u00fcrekli etkile\u015fime sahiptir. K\u0131saca ortamdaki herhangi bir de\u011fi\u015fiklik canl\u0131 organizmalar \u00fczerinde etkili [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":[],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/yenader.org\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/10527"}],"collection":[{"href":"https:\/\/yenader.org\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/yenader.org\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yenader.org\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yenader.org\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=10527"}],"version-history":[{"count":12,"href":"https:\/\/yenader.org\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/10527\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":11462,"href":"https:\/\/yenader.org\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/10527\/revisions\/11462"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/yenader.org\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=10527"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}